Start-up cần có sự chuẩn bị và trung thực khi gọi vốn

Nếu công đoạn gọi vốn được dự định rõ nét, kỹ càng từng chặng, các start-up sẽ cho nhà đầu tư những góc nhìn dài hạn về khả năng tăng trưởng của công ty, khả năng sinh lợi cũng như thời điểm thích hợp để thoái vốn.

Là nhà đầu tư cam đoan đầu tư nhiều nhất trong chương trình Shark Tank Việt Nam mùa 1, với hơn 28 tỷ đồng, ông Nguyễn Xuân Phú, Chủ tịch HĐQT Sunhouse từng chia sẻ, khi thẩm định dự án để giải ngân, không một start-up nào mà ông Phú cam đoan đầu tư có dữ liệu trùng khớp với thông tin khi thương thảo trên truyền hình. Thậm chí, có con số thực tại chênh lệch gấp nhiều lần, chứ không phải 5-10% so với số liệu khi thương thuyết trên truyền hình. Đây là lý do mà trong Chương trình Shark Tank Việt Nam mùa 2, “cá mập” này tiếp tục biểu hiện quan điểm cứng rằng là làm kinh doanh không tin ai, chỉ trừ số liệu và diễn biến thực tại.

Chương trình Café khởi nghiệp tập 21 với sự tham dự của ông Sử Ngọc Khương (giữa) và ông Nguyễn Duy Hiếu (bên phải)
Chương trình Café khởi nghiệp tập 21 với sự tham dự của ông Sử Ngọc Khương (giữa) và ông Nguyễn Duy Hiếu (bên phải)

Ông Sử Ngọc Khương, Giám đốc đầu tư của Công ty Savills Việt Nam hoàn toàn đồng tình quan điểm trên.

“Nếu không có những con số tài chính trong quá khứ thì nhà đầu tư khó có thể định lượng khả năng tăng trưởng trong 3-5 năm tới”, ông Khương chia sẻ. Theo ông Khương, dựa vào số liệu kinh doanh càng chính xác và chân thực, nhà đầu tư sẽ cân nhắc chọn lọc có chi tiền vào dự án đó hay gửi ngân hàng, hoặc chuyển đến một thời cơ rót vốn cho công ty khác.

Số liệu tài chính luôn quan trọng và ảnh hưởng đến chọn lọc của nhà đầu tư. Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Duy Hiếu, Giám đốc điều hành Quỹ Khởi nghiệp Doanh nghiệp khoa học – công nghệ Việt Nam (SVF), các bằng chứng này không thể mô tả hết những gì đang và sẽ xảy ra trong một dự án start-up.

Nhiều nhà đầu tư còn nhìn nhận giá trị của một công ty ngày nay là tổng số tiền nó sẽ kiếm được trong mai sau. Chuỗi nhà hàng là ví dụ rõ nhất. Họ đã và đang thu một khoản tiền lớn, nhưng dòng tiền trong vài năm tới có thể bị mai một khi khách hàng chuyển đến những vị trí khác hợp xu hướng hơn. Và ngược lại,…

“Vấn đề không phải số liệu về công ty đang đẹp hay xấu mà thông tin start-up chia sẻ có trung thực hay không”, ông Hiếu nói và khẳng định, sự trung thực luôn mật độ thuận với niềm tin mà mọi đối tác từ đồng nghiệp, đến nhà đầu tư muốn nhìn thấy ở những người sáng lập, dù ở GĐ phát triển nào của dự án.

Thêm vào đó, dòng tiền dương trong GĐ đầu thành lập là điểm cộng trong đánh giá của nhà đầu tư, đặc trưng nếu chúng xuất phát từ phía khách hàng. Nghĩa là sản phẩm đã phần nào thỏa mãn nhu cầu của người dùng.

Ngoài ra, mật độ sở hữu của nhà đầu tư cũng ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh. Nếu nắm giữ mật độ quá lớn và những nhà sáng lập lại quá nhỏ sẽ phần nào ảnh hưởng đến tâm lý “làm việc không hết lòng” của đội ngũ sáng lập.

Theo ông Sử Ngọc Khương, mật độ từ 20-40% thường được các nhà đầu tư chọn lọc nhất và việc định giá thường được các “cá mập” dựa trên 2 cách chính là chiết khấu dòng tiền (dựa trên ước lượng tăng trưởng trong mai sau) và so sánh vốn hóa với các công ty cùng ngành.

Đã có những start-up định giá công ty quá cao so với đánh giá của nhà đầu tư. Tuy nhiên, ông Hiếu chia sẻ, SVF đã từng làm việc với không ít công ty khởi nghiệp, đặc trưng trong lĩnh vực nông nghiệp tại các tỉnh lại khá khiêm tốn trong việc đưa ra giá trị của công ty, trong lúc dự án đã có lãi.

“Chúng ta cần hỗ trợ cho họ kiến thức về tài chính, định giá mô hình kinh doanh hay quản lý dòng tiền. Rất có thể người sáng lập không chủ ý nói sai số liệu mà do không có khả năng để trở thành giám đốc tài chính khi replay câu hỏi của nhà đầu tư”, ông Hiếu chia sẻ.

Bên cạnh đó, tạo ấn tượng và thu hút sự quan tâm, tò mò về sản phẩm ngay những giây ban đầu khi người sáng lập trình bày là bí quyết ghi điểm với nhà đầu tư mà các chuyên gia đưa ra.

“Hai vấn đề quan trọng mà nhà đầu tư muốn biết là tiềm năng thị trường và đội ngũ vận hành có khả năng làm những điều đó trở thành hiện thực hay không”, ông Nguyễn Duy Hiếu nói.

CAFÉ KHỞI NGHIỆP là chương trình dành cho những người trẻ nhiệt huyết, đam mê và có hoài bão ghi dấu ấn của mình trên thương trường. Chương trình là nơi các Start-up đã, đang và sắp thành công gặp gỡ, chia sẻ về những chông gai trên con đường thực hiện mơ ước của cuộc đời.

Chương trình do HTV7 phối hợp cùng TV Hub Entertainment & Media độc quyền sản xuất và được phát sóng vào 7 giờ sáng thứ 6 hàng tuần trên kênh HTV7.

Website chương trình tập 21: https://www.youtube.com/watch?v=HJ3900hRPP4

Baodautu.vn là đơn vị bảo trợ thông tin Chương trình CAFÉ KHỞI NGHIỆP.

Bạn đang xem chuyên mục Blog Bat Dong San ở Duanmizuki.org